περιβάλλον και πολιτική

leave a comment »

Η Αριστερή Ιδεολογία στην Πολεοδομία στην Ελλάδα, από το 1960 ως το 1990

Εισαγωγή – η προϊστορία του Μεσοπολέμου και η ενδιάμεση φάση, Κατοχή και Εμφύλιος. (Μέρος Α)

Του Γεωργίου Μ.Σαρηγιάννη

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Μέρος Α
.Αντί για πρόλογο
.Η προϊστορία του Μεσοπολέμου
.Η ενδιάμεση φάση, Κατοχή και Εμφύλιος

Μέρος Β
.Η αριστερή ιδεολογία στην Πολεοδομία στην «Ανοιξη του ‘60»

Μέρος Γ
.Η αριστερή ιδεολογία στην Πολεοδομία στην Δικτατορία

Μέρος Δ
.Η αριστερή ιδεολογία στην Πολεοδομία στην Μεταπολίτευση

Συμπεράσματα

Αντί για πρόλογο
Το θέμα της αριστερής ιδεολογίας, είναι πάντα επίκαιρο, αλλά και στις τελευταίες δεκαετίες πολύ σύμπλοκο, απαραίτητο αλλά και δύσκολο να διευκρινιστεί, γι’ αυτό όμως και ελκυστικό. Στα άρθρα αυτά, γίνεται προσπάθεια να διερευνηθεί ποιά ιδεολογία υπήρχε και αναπτύχθηκε στην περιοχή της Πολεοδομίας, κυρίως μετά τον Εμφύλιο μέχρι και την Μεταπολίτευση. Υπάρχουν πολλές έρευνες για την Αριστερή Ιδεολογία που αναπτύχθηκε αλλά συνήθως οι αναλύσεις αφορούν κυρίως τον πολιτικό – θεωρητικό τομέα, και σε αρκετές περιπτώσεις την λογοτεχνία ή ακόμη και τις εικαστικές τέχνες, σε ένα γενικό όμως πάντα πλαίσιο, και οι περισσότερες ως «παράπλευρες» όψεις της γενικής Ιδεολογίας.

Στην Πολεοδομία, δεν υπήρξαν έρευνες  για την επικρατούσα αριστερή ιδεολογία, γενικά οι αριστεροί πολεοδόμοι ως προς τις αντιλήψεις μέχρι την δεκαετία του ’60 κινούνται ανάμεσα Ενγκελς και Le Corbusier, οι αριστεροί πολεοδόμοι που έδρασαν στην Ελλάδα τροφοδοτούνταν αφ’ ενός από την «Κατάσταση της Εργατικής Τάξης στην Αγγλία» και το «Ζήτημα της Κατοικίας» απαιτώντας γενικώς βελτίωση της ζωής των εργαζομένων στην πόλη, και αφ’ ετέρου από  τον χείμαρρο των αριστερής φρασεολογίας αλλά φασιστικής νοοτροπίας κειμένων του Le Corbusier,  πολύ περισσότερο πρώτον διότι έλληνες πολεοδόμοι, σημαντικά στελέχη της Αριστεράς, εργάστηκαν στο Γραφείο του και ενστερνίστηκαν τις θέσεις του, και δεύτερον διότι και οι σοβιετικοί πολεοδόμοι είχαν γενικά επίσης αποδεχτεί τις απόψεις του, όπως και οι δυτικοευρωπαίοι συνάδελφοί τους μετά τον Πόλεμο. Θέσεις όπως του Δεσποτόπουλου, καθαρά μαρξιστικές, δεν είχαν μελετηθεί, δεν είχαν αναλυθεί ή και ήταν και άγνωστες, παρ’ όλη την σχεδόν συνεχή παρουσία του στον ελληνικό χώρο, όπως επίσης δεν είχαν μελετηθεί οι θέσεις και τα επιτεύγματα των αρχιτεκτόνων και πολεοδόμων των Μεγάλων Συγκροτημάτων της Βιέννης και της Σχολής του Αμστερνταμ, οι οποίες κατά την γνώμη μου, αποτελούσαν πραγματικά μαρξιστικές απόψεις τόσο στην θεωρία όσο και στην εφαρμογή.

Στην Μεταπολίτευση, εισέβαλαν και στον ελληνικό χώρο, θέσεις που είχαν αναπτυχθεί στην Γαλλία κυρίως, και μάλιστα μέσα από τον «Μάη του ’68», όπως του Μ.Castells, του Η.Lefebvre, κ.α. οι οποίες και αποτελούν το πλαίσιο μιάς συγκεκριμένης ιδεολογικοπολιτικής κατεύθυνσης αριστερών πολεοδόμων, παράλληλα με τις πολιτικές απόψεις περί «ευρωκομμουνισμού» που αναπτύχθηκαν εκείνη την εποχή. Σημαντικό για την ανάλυση αυτών των θέσεων (και των μεταγενέστερων, που όμως είναι εκτός του αντικειμένου αυτών των άρθρων) από την δική τους βέβαια ιδεολογική σκοπιά, είναι το πρόσφατο βιβλίο της Ν.Βαϊου και του Κ.Χατζημιχάλη «ο χώρος στην αριστερή σκέψη», Αθήνα 2012.

Από την δική μας την πλευρά, θα αναλυθεί το θέμα κυρίως στις περιόδους από το 1945 ως το 1980 περίπου (Εμφύλιος –  Ανοιξη του ’60 –  Δικτατορία – Μεταπολίτευση) με μια εισαγωγή για τον Μεσοπόλεμο που αποτελεί την απαρχή της Αριστεράς στην Ελλάδα. Η μεταγενέστερη εποχή, συνδέεται και με την διάλυση του σοσιαλιστικού στρατοπέδου και με όλα τα παράλληλα ή επόμενα γεγονότα, και απαιτεί άλλη έρευνα για την γενική ιδεολογικοπολιτική κατάσταση και την ιδεολογία στην πολεοδομία.

Με την ευκαιρία αυτή, θα ήθελα να εκφράσω πολλές ευχαριστίες στον φίλο Νίκο Σαραντάκο για το υλικό και τις παρατηρήσεις του, καθώς και τα «λαθάκια» που μου επισήμανε! Αν υπάρχει άλλο λαθάκι η πρόβλημα, από δώ και πέρα η ευθύνη είναι αποκλειστικά δική μου.

ολόκληρο στο: http://www.greekarchitects.gr/gr…-id6346

Advertisements

Written by dds2

Οκτώβριος 18, 2012 στις 10:24 μμ

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: